Tuesday, 8 April 2008

Taking Pictures


Οι γυναίκες αφηγούνται καλύτερα - η ομιλία των ανδρών είναι συχνά σπασμωδική, πολύ περιεκτική για να προκαλέσει τη φαντασία, αρκετά επίπεδη για να κρατήσει το ενδιαφέρον. Δεν είναι έτσι παράλογο που όσο περισσότερες συγγραφείς δοκιμάζονται στη φόρμα της ‘σύντομης ιστορίας,’ τόσο περισσότερο κερδίζει η τέχνη του διηγήματος.

Η τελευταία συλλογή της Anne Enright κυκλοφόρησε πριν λίγες εβδομάδες και οι κριτικές παρουσιάσεις του βιβλίου της έχουν ήδη κάνει τον γύρο των Κυριακάτικων εφημερίδων απ’ το Δουβλίνο ως το Λονδίνο. Η ενασχόληση όμως του τύπου με το Taking Pictures δεν ενοχλεί, για δύο κυρίως λόγους. Πρώτον, γιατί η προβολή ενός βιβλίου από τα σχετικά ένθετα λειτουργεί αντισταθμιστικά προς τους τίτλους που συνωστίζονται κάθε φορά στους πάγκους των ευπώλητων. Δεύτερον, διότι η συλλογή της Enright περιέχει ιστορίες πολύ καλές - ορισμένες είναι, πιστεύω, εξαιρετικές.

Το αντικείμενο που ‘φωτογραφίζεται’ στα διηγήματα είναι το σώμα σε πλήρη ενέργεια, σε αυτοκαταστροφικό λήθαργο, σε χρόνια ασθένεια, σε μανιώδη έρωτα: ένα σώμα σε διαρκή σχέση. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η δομική απόφαση της Enright (απόφαση δημιουργική και για αυτό, ίσως, υποσυνείδητη) να κάνει σε όλες τις ιστορίες ‘διανομή ρόλων’ ουσιαστικά σε τρία πρόσωπα. Έτσι, αν και πρωταγωνιστής είναι πάντα μία γυναίκα, η συμπεριφορά της αντανακλάται σε δύο άλλα άτομα που ‘επιστρέφουν’ πάνω της μια διαφορετική όψη του εαυτού της. Η προσέγγιση αυτή βρίσκει την καθαρότερη μορφή της στην πρώτη (Pale Hands I loved) και στην έκτη (Bad Sex Weekend) ιστορία, που εκφράζουν και το ιδιαίτερο στυλ της πεζογράφου. Αντίθετα, το εφηβικό δράμα που εκτυλίσεται στο ‘Natalie’, όπως και στο υπέροχο ‘Pillow’, μοιάζουν να κυλούν από την πένα κάποιου κλασικού Αμερικανού διηγηματογράφου - άρτια δουλεμένα, με ‘στρογγυλό’ τέλος, αλλά δίχως το αυθεντικά τραχύ (και τόσο ανάγλυφο) ύφος που έχουν ιστορίες με τις ώριμες ηρωίδες που συνθέτουν και το βιωματικό σύμπαν της Enright.


8 comments:

Θεόδωρος Γρηγοριάδης said...

Έχεις διαβάσει την "Συγκέντρωση"; Θα με ενδιέφερε η γνώμη σου.

Kafeini said...

Στην 'Συγκέντρωση' ξεχωρίζει, για μένα, η ικανότητα της Enright να μεταδίδει συναισθήματα μέσω 'μεταφορών' (αυτόνομων εικόνων που λειτουργούν ως αντηχείο εσωτερικών διεργασιών). Αλλά στο μυθιστόρημα νομίζω ότι η δράση, ή έστω ο μύθος, θα πρέπει να διευκολύνεται από τη γλώσσα - αν έχω κάποια ένσταση για το βιβλίο είναι ότι χρειάστηκα αρκετά διαλείμματα στην ανάγνωσή του, ακριβώς διότι το πολύ όμορφο και λεπτοδουλεμένο ύφος ανέκοπτε τη ροή των γεγονότων.

Ariel said...

Ενδιαφέρουσα η παρουσίαση των διηγημάτων τής Ιρλανδής πεζογράφου και δις τιμημένη με Μπούκερ. Εξίσου ενδιαφέρον το ποστ και για δυο ζητήματα που εμμέσως πλην σαφώς θέτει: τη γυναικεία γραφή αλλά και τη σχέση ένθετων και ευπώλητων. Συνειρμικά βέβαια δεν θα μπορούσα να αποφύγω το πώς αυτά, τηρουμένων των αναλογιών, λειτουργούν στα καθ' ημάς...

Αλέξανδρος Ζήβας said...

Αποκωδικοποίηση....: ψυχής, σιωπής, θρησκειών, μυθολογιών,....
Σχηματοποίηση λόγου ("ποιημάτων" μου), θεογονία, κοσμογονία,...
Γεια....
URL : www.siopi.gr

κοπρόγατα said...

ενδιαφέρον..πολύ!

Θεόδωρος Γρηγοριάδης said...

Σωστό. Το διάβασα δυο φορές ήδη για μια δημόσια παρουσίαση και έχω ζοριστεί πολύ στο να συμμαζέψω "πλοκή" καιχαρακτήρες και εσωτερικές διεργασίες.

ναυτίλος said...

Έχω πάρει τη "Συγκέντρωση" και ετοιμάζομαι να την ξεκινήσω .Ένας φίλος μου που ζει στο Λονδίνο μου μίλησε όμως με τα καλύτερα λόγια γι' αυτά τα διηγήματα , που τα θεωρεί πολύ καλύτερα από τα προηγούμενα έργα της , κι απ' ότι κατάλαβα μάλλον συμφωνείς.

Kafeini said...

Ariel, Ναυτίλε, και Κοπρόγατα
ευχαριστώ πολύ για τα σχόλια -
Αλέξανδρε Ζ., καλωσόρισες στην παρέα.